Giriş ve Amaç
Pediatrik üroloji, teknik zorlukları ve yüksek komplikasyon riski ile öne çıkan bir alan olmasına rağmen, cerrahi ve cerrahi dışı advers olayların yapılandırılmış ve kapsamlı bir şekilde raporlanması literatürde sınırlı kalmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, pediatrik üroloji kohortunda karşılaşılan beklenmeyen olayların insidansını, doğasını ve şiddetini prospektif olarak değerlendirmek ve yetişkinler için tasarlanmış olan Clavien-Dindo sınıflandırma sisteminin bu spesifik hasta grubundaki uygulanabilirliğini irdelemektir
Gereç ve Yöntem
Şubat 2017 ile Aralık 2022 tarihleri arasında, üçüncü basamak bir pediatrik cerrahi merkezinde gerçekleştirilen tüm cerrahi ve cerrahi dışı komplikasyonlar (organizasyonel ve yönetimsel süreçler dahil olmak üzere) prospektif olarak günlük kayıt altına alınmıştır. Bildirilen olaylar, modifiye Clavien-Dindo sınıflandırması kullanılarak derecelendirilmiş ve multidisipliner katılımla düzenlenen aylık morbidite ve mortalite (M&M) konseylerinde analiz edilerek nihai karara bağlanmıştır.
Bulgular
Çalışma süresince 1392 hastada toplam 2123 ürolojik prosedür gerçekleştirilmiş ve kohortta toplam 449 advers olay tespit edilmiştir. Hastaların %19,4’ünde (270 hasta) en az bir komplikasyon gelişirken, %2’sinde (28 hasta) üç veya daha fazla advers olay izlenerek kümülatif bir morbidite riski ortaya konmuştur. Olayların %54’ü minör (Evre I-IIIa), %46’sı ise majör (Evre IIIb-V) karakterde değerlendirilmiştir.
Klinik pratikte en sık karşılaşılan komplikasyonların kateter ilişkili olaylar (%16,4, n=74) ve organizasyonel problemler (%15, n=68) olduğu saptanmış olup, tüm advers olayların %27’sinin (123 olay) cerrahi bir prosedürle doğrudan ilişkili olmadığı (yönetimsel hatalar vb.) tespit edilmiştir. Prosedür bazlı stratifikasyonda en yüksek komplikasyon oranları (toplam olayların %30,4’ü, n=66), özellikle proksimal formlar başta olmak üzere hipospadias, epispadias ve ekstrofi onarımlarında gözlenmiştir. Bu grupta en sık üretral fistül (%28,7), üretral darlık (%16,6) ve idrar retansiyonu (%13,6) saptanmıştır. Cerrahi ile doğrudan ilişkili olmayan (temel hastalığa bağlı) 6 mortalite (Evre V) vakası bildirilmiştir. M&M konseylerindeki veriye dayalı analizler sonucunda, perioperatif yönetimi iyileştirmek amacıyla kurum içinde sekiz spesifik standart işletim prosedürü (SOP) modifikasyonu (örn. hipospadias cerrahisinde rutin intraoperatif stent açıklığı kontrolü) başarılı bir şekilde hayata geçirilmiştir..
Tartışma ve Sonuç
Bu geniş ölçekli prospektif analiz, pediatrik ürolojide yüksek bir komplikasyon insidansı bulunduğunu ve bu morbidite yükünün yaklaşık üçte birinin cerrahi dışı etyolojilerden kaynaklandığını ortaya koymaktadır. Pediatrik popülasyonda ikincil veya minör müdahaleler için dahi genel anestezinin rutin olarak gereksinimi, Clavien-Dindo sisteminde (%42,3 oranında Evre IIIb saptanmasıyla) komplikasyon şiddetinin klinik gerçeklikten bağımsız olarak yapay biçimde yüksek derecelendirilmesine (overestimation) yol açmaktadır. Bulgular, kalite iyileştirme aracı olarak yapılandırılmış ve sürekli komplikasyon monitörizasyonunun klinik değerini kanıtlarken; bu spesifik hasta grubunun geç başlangıçlı komplikasyonlarını, gelişimsel ve psikososyal sekellerini de hesaba katarak gerçek morbidite yükünü daha objektif yansıtacak pediatriye özgü çok boyutlu derecelendirme sistemlerine duyulan acil ihtiyacı vurgulamaktadır.
